Azərbaycan–Avropa tərəfdaşlığında yeni istiqamətlər: yaşıl enerji imkanları
Qlobal enerji bazarında baş verən dəyişikliklər, iqlim çağırışları və yeni texnoloji imkanlar dövlətlərin enerji siyasətinə fərqli yanaşmalar tələb edir. Bu gün enerji təhlükəsizliyi yalnız mövcud resursların istifadəsi ilə deyil, eyni zamanda alternativ və bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişafı ilə müəyyən olunur. Azərbaycan da bu reallıqları nəzərə alaraq enerji strategiyasını yeni mərhələyə uyğunlaşdırır və zəngin ənənəvi enerji ehtiyatları ilə yanaşı, yaşıl enerji potensialından səmərəli istifadə istiqamətində mühüm addımlar atır. Azərbaycanın günəş, külək və su elektrik enerjisi sahəsində böyük imkanlara malik olması ölkəmizi gələcəkdə regionun mühüm yaşıl enerji mərkəzlərindən birinə çevirə bilər. Xüsusilə Xəzər dənizinin külək potensialı, ölkənin müxtəlif bölgələrində günəş enerjisindən istifadə imkanları və hidroenerji resursları bərpaolunan enerji sahəsində geniş perspektivlər yaradır.
Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayenin Azərbaycana səfəri zamanı aparılan müzakirələrdə də məhz bu istiqamət mühüm yer tutub. Səfər çərçivəsində keçirilən görüşlər və mətbuata verilən birgə bəyanat göstərdi ki, Azərbaycan ilə Avropa Komissiyası arasında əməkdaşlıq yeni sahələr üzrə də inkişaf edir. Ənənəvi enerji sahəsində formalaşmış uğurlu tərəfdaşlıq artıq bərpaolunan enerji istiqamətində də yeni imkanlar yaradır.
Azərbaycanın enerji siyasətində baş verən əsas dəyişikliklərdən biri yaşıl enerjinin istehsalının artırılması və bu sahədə beynəlxalq əməkdaşlığın genişləndirilməsidir. Ölkəmiz bu məqsədlə xarici və yerli şirkətlərlə mühüm layihələr həyata keçirir, yeni investisiya imkanları yaradır. İmzalanmış müqavilələr yaxın illərdə böyük həcmdə günəş və külək enerjisi istehsalına imkan verəcək. Bu layihələr Azərbaycanın enerji sektorunda yeni mərhələnin başlanğıcı olmaqla yanaşı, ölkənin gələcək inkişaf strategiyasının mühüm hissəsini təşkil edir. Prezident İlham Əliyev də Avropa Komissiyasının Prezidenti ilə görüşdən sonra verdiyi bəyanatda Azərbaycanın bərpaolunan enerji sahəsində böyük potensialını xüsusi vurğulayıb. Dövlət başçısının qeyd etdiyi kimi, bu istiqamətdə həyata keçirilən layihələr Azərbaycan ilə Avropa arasında strateji tərəfdaşlığın yeni sahələr üzrə genişlənməsinə imkan yaradır.
Yaşıl enerji sahəsində əməkdaşlıq Azərbaycanın Avropa ilə münasibətlərinə yeni məzmun gətirir. Avropa İttifaqı enerji keçidi, karbon emissiyalarının azaldılması və təmiz enerji mənbələrinin inkişaf etdirilməsi istiqamətində genişmiqyaslı proqramlar həyata keçirir. Azərbaycan isə öz enerji potensialı, əlverişli coğrafi mövqeyi və sabit investisiya mühiti ilə bu prosesdə mühüm tərəfdaş kimi çıxış edə bilər. Bu əməkdaşlığın əsas istiqamətlərindən biri yeni enerji istehsalı ilə yanaşı, müasir ötürmə infrastrukturunun yaradılmasıdır. Bərpaolunan enerji layihələrinin genişlənməsi enerji şəbəkələrinin inkişafını, yeni ötürmə xətlərinin qurulmasını və regional enerji bağlantılarının gücləndirilməsini zəruri edir. Azərbaycan bu istiqamətdə mühüm layihələr həyata keçirərək gələcəkdə istehsal etdiyi yaşıl enerjinin daha geniş coğrafiyalara çatdırılması üçün imkanlarını artırır.
Azərbaycanın enerji sahəsində qazandığı təcrübə və həyata keçirdiyi böyük layihələr göstərir ki, ölkəmiz qlobal enerji bazarında etibarlı tərəfdaş kimi öz mövqeyini daha da möhkəmləndirir. Əgər əvvəlki dövrlərdə Azərbaycanın enerji siyasətində əsas diqqət neft və qaz ehtiyatlarının dünya bazarlarına çıxarılmasına yönəlmişdisə, hazırda bu strategiya daha geniş məzmun alaraq yaşıl enerji istehsalını da əhatə edir.
Bərpaolunan enerji sahəsində əməkdaşlıq həm də iqtisadi inkişaf, yeni texnologiyaların tətbiqi və investisiya imkanlarının genişlənməsi baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Xarici şirkətlərin Azərbaycanda bu sahəyə marağının artması ölkəmizin əlverişli biznes mühitinə və həyata keçirilən enerji siyasətinə olan inamın göstəricisidir.
Azərbaycanın yaşıl enerji potensialı yalnız ölkənin daxili ehtiyaclarının ödənilməsi baxımından deyil, həm də Avropa ilə uzunmüddətli enerji əməkdaşlığının inkişafı baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Yeni layihələr Azərbaycanın enerji xəritəsində rolunu genişləndirəcək, eyni zamanda Avropa İttifaqının enerji təhlükəsizliyi və dayanıqlı inkişaf məqsədlərinə töhfə verəcək.
Bu gün Azərbaycan ilə Avropa Komissiyası arasında enerji sahəsində əməkdaşlıq ənənəvi istiqamətlərdən yeni və perspektivli sahələrə doğru genişlənir. Yaşıl enerji, müasir texnologiyalar və innovativ layihələr gələcək tərəfdaşlığın mühüm istiqamətlərindən birinə çevrilir. Bu əməkdaşlıq Azərbaycanın enerji sektorunun şaxələndirilməsinə, Avropa ilə əlaqələrin daha da möhkəmlənməsinə və qarşılıqlı faydaya əsaslanan yeni imkanların yaranmasına xidmət edir.
Əli Məmmədov,
YAP Salyan rayon təşkilatının gənc fəalı