Azərbaycan qadınının zəka və zəriflik simvolu - akademik Zərifə Əliyeva

Hər bir xalq yetişdirdiyi şəxsiyyətləri, elm və mədəniyyət adamları, siyasi xadimləri ilə qürur duyur, onların xatirəsini əziz tutur. Görkəmli elm adamları, ziyalılar, yaradıcı şəxsiyyətlər, onlardan yadigar qalan maddi və mənəvi irs mənsub olduqları xalqın, dövlətin, eləcə də bəşəriyyətin sərvətidir. Bu baxımdan Azərbaycan xalqı xoşbəxt sayıla bilər, çünki ölkəmiz bir çox sahələrdə istedadlı şəxsiyyətlər yetirib. Belə şəxsiyyətlərdən biri olan Zərifə Əliyevanin zəngin həyat yolu hər bir azərbaycanlıya örnəkdir. Aprelin 15-də dünya şöhrətli alim, tibb elmləri doktoru, professor, Əməkdar elm xadimi, akademik Zərifə Əliyevanın anım günüdür.
Akademik Zərifə xanım Əliyeva Azərbaycan tibb elminin inkişafında xüsusi rola malik olan nadir şəxsiyyətlərdəndir. Onun elmi fəaliyyəti əsasən oftalmologiya sahəsini əhatə etmiş, bu istiqamətdə apardığı tədqiqatlar tibb elminin inkişafına mühüm töhfələr vermişdir. O, xüsusilə göz xəstəliklərinin, o cümlədən istehsalatla bağlı görmə patologiyalarının öyrənilməsi sahəsində apardığı araşdırmalarla yeni elmi istiqamətlərin əsasını qoymuşdur. Onun elmi yanaşması praktik səhiyyə ilə nəzəri tədqiqatların vəhdətinə əsaslanırdı.
Zərifə xanım Əliyevanın ən mühüm xidmətlərindən biri traxoma infeksion xəstəliyinə qarşı mübarizə sahəsində görülən işlər olmuşdur. O, bu xəstəliyin geniş yayıldığı dövrdə onun profilaktikası və müalicəsi istiqamətində sistemli elmi işlər aparmış, effektiv müalicə metodları hazırlamışdır. Onun tətbiq etdiyi yanaşmalar respublikanın müxtəlif bölgələrində uğurla həyata keçirilmiş və real nəticələr vermişdir. Bu sahədəki fəaliyyəti onu yalnız nəzəriyyəçi deyil, həm də praktik səhiyyə təşkilatçısı kimi tanıtmışdır.
Akademik Zərifə Əliyevanın elmi irsi böyük tətbiqi əhəmiyyət kəsb edən tədqiqatlarla zəngindir. Onun hazırladığı elmi əsərlər və monoqrafiyalar Azərbaycan oftalmologiya elminin inkişafında mühüm yer tutur. Bu əsərlərdə irəli sürülən ideyalar və müalicə metodları uzun illər ərzində respublikanın səhiyyə müəssisələrində tətbiq edilmiş, minlərlə insanın sağlamlığının bərpasına xidmət etmişdir. Onun elmi fəaliyyəti nəticəsində oftalmologiya sahəsində yeni yanaşmalar formalaşmışdır.
Zərifə xanım Əliyevanın hazırladığı müalicə metodları bütün respublika üzrə tətbiq edilirdi. Bu, onun elmi fəaliyyətinin nə qədər praktik və səmərəli olduğunu göstərir. O, elmi araşdırmalarını yalnız laboratoriya çərçivəsində saxlamır, nəticələrin birbaşa cəmiyyətə fayda verməsinə xüsusi önəm verirdi. Bu yanaşma onun fəaliyyətini daha da dəyərli edirdi və Azərbaycan səhiyyəsinin inkişafında mühüm rol oynayırdı.
Akademik Zərifə Əliyeva eyni zamanda ictimai fəaliyyət sahəsində də fəallığı ilə seçilmişdir. O, səhiyyə maarifçiliyinin genişləndirilməsi, əhalinin göz xəstəlikləri barədə məlumatlandırılması və profilaktik tədbirlərin təşkili istiqamətində mühüm işlər görmüşdür. Onun bu fəaliyyəti xüsusilə kənd və bölgələrdə tibbi mədəniyyətin formalaşmasına böyük təsir göstərmişdir. O, elmi fəaliyyətlə ictimai məsuliyyəti birləşdirən nadir ziyalılardan biri idi.
Kimsəsiz uşaqlara qayğı onun həyatının mühüm istiqamətlərindən biri olmuşdur. Zərifə xanım valideyn himayəsindən məhrum olan uşaqlara xüsusi diqqət göstərir, onların sağlamlığı və sosial rifahı ilə maraqlanırdı. O, bu uşaqların cəmiyyətə inteqrasiyası və gələcəkdə layiqli vətəndaş kimi formalaşması üçün müxtəlif təşəbbüslər irəli sürürdü. Bu, onun humanist dünyagörüşünün bariz göstəricisi idi.
Akademik Zərifə Əliyevanın fəaliyyəti haqqında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev belə demişdir: “Mənim anam əsl alim idi. O, tibbin bütün incəliklərini öyrənməyə səy göstərirdi. Bununla bərabər mənimlə, Sevillə məşğul olmağa, bizi Azərbaycanın layiqli vətəndaşları kimi tərbiyə etməyə, böyütməyə vaxt tapırdı. O, həmişə mənim qəlbimdədir”. Bu fikirlər Zərifə xanımın həm alim, həm ana, həm də şəxsiyyət kimi bütöv bir obrazını əks etdirir. Onun həyatında elm və ailə dəyərləri paralel şəkildə inkişaf etmiş, bir-birini tamamlamışdır.
Azərbaycan xalqının Ümummilli Lideri Heydər Əliyev isə Zərifə xanım haqqında olduqca dərin və emosional fikirlər ifadə etmişdir. Onun sözlərində Zərifə xanımın insani keyfiyyətləri, xeyirxahlığı və mənəvi zənginliyi xüsusi vurğulanır: “Deyirlər, xoşbəxtlik nisbi anlayışdır və dünyada tam xoşbəxt olan insan yoxdur. Amma Tanrı tərəfindən seçilmiş elə şəxslər də var ki, sağlığında insanların rəğbətini, sevgisini qazanan, bu dünyayla vidalaşandan sonra isə tarixdə özünə əbədi şərəfli ad qoyan xoşbəxt insanlardan olur. Elə o da öz adını tarixin səhifələrində əbədiləşdirən, xatirələrdə hər zaman hörmətlə anılan, sayğı ilə yada salınan unudulmaz şəxsiyyətlərdən oldu. Çünki böyük Yaradan ona elə böyük ürək bəxş edib, qəlbinə elə parlaq bir nur çiləmişdi ki, onunla rastlaşan, ünsiyyətdə olan hər bir kəs ilk növbədə özündə ümid, təsəlli, inam, sakitlik tapar, könülləri xeyirxahlıq şəfəqinin şölələri ilə işıqlanardı. O, insanları sevərdi, heç vaxt heç kimi incitməz, heç kimi naümid qoymaz, heç kimə kömək etməkdən imtina etməzdi”.
Bu fikirlər Zərifə xanımın şəxsiyyətindəki humanizmi, insanlara olan sonsuz sevgisini və xeyirxahlığını tam dolğunluğu ilə ifadə edir. O, həyatının hər anında insanlara ümid və dəstək verməyi özünün əsas prinsipi hesab etmişdir.
Ümumilikdə akademik Zərifə Əliyevanın fəaliyyəti Azərbaycan səhiyyə sistemində, xüsusilə oftalmologiya sahəsində dərin izlər buraxmışdır. Onun müalicə metodları bütün respublikada tətbiq edilərək minlərlə insanın sağlamlığının bərpasına xidmət etmişdir. O, elmi nəticələri praktikaya tətbiq etməklə Azərbaycan tibb elminin inkişafında yeni mərhələ yaratmışdır.
Bu gün akademik Zərifə xanım Əliyevanın adı yalnız elmin deyil, həm də humanizmin, xeyirxahlığın və yüksək mənəvi dəyərlərin simvolu kimi yaşayır. Onun qoyduğu irs və formalaşdırdığı məktəb gələcək nəsillər üçün əbədi örnək olaraq qalır.

Günay Xankişiyeva, 
Salyan rayon Yenikənd kəndi, YAP fəalı